ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΤΗΣ ΚΑΤΑΜΑΧΗΣ

ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΤΗΣ

  ΚΑΤΑΜΑΧΗΣ

Το μοναστήρι της Καταμάχης (Γενέθλια της Θεοτόκου) ανεγέρθηκε το 1830 όπως φαίνεται από τη χρονολογία που υπάρχει στο εξωτερικό υπέρθυρο του ναού. 

«Η ονομασία του μοναστηριού, από το ρ. καταμάχομαι “πολεμώ με μανία εναντίον κάποιου”» (Κώστα Ευ. Οικονόμου. Τα Οικωνύμια του Νομού Ιωαννίνων. Έκδοση Νομαρχιακής Αυτόδιοίκησης Ιωαννίνων. Ιωάννινα 2003, σελ. 91)

   Αιώνες όμως πριν ήταν χτισμένο στη θέση «Αι-Γιάννης» όπου σήμερα το εξωκκλήσι του Αγίου Ιωάννη και το 1611 καταστράφηκε από τον Οσμάν Πασά (Βλ. Δημ. Καμαρούλια. Τα Μοναστήρια της Ηπείρου. Εκδόσεις Μπαστάς-Πλέσσας. Αθήναι 1997. Τόμος Α΄, σελ.  41, Πρβλ. Πάνου Τζιόβα. Η Μονή Διχουνίου. Έκδοση Δήμου Μολοσσών. Ιωάννινα 2002, σελ. 13 ).

Στη θέση «Βούρλο» που βρίσκεται ΒΑ από το εξωκκλήσι του Αγίου Ιωάννη υπάρχει Αρχαιολογικός χώρος - νεκροταφείο  (ΥΑ 15794/19-12-1961 - ΦΕΚ 35/Β/2-2-1962).

«Πλούσιο μοναστήρι, με χωράφια, γιδοπρόβατα, γελάδια, μελίσσια κ.ά.» (Δημ. Καμαρούλια, ό.π., σελ. 484).

Από τα δεκάδες γελάδια, εκατοντάδες μελίσσια και χιλιάδες γιδοπρόβατα, είχαν απομείνει το 1924 μόνο 10 γελάδια, 25 μελίσσια και 300 γιδοπρόβατα.

Επί τουρκοκρατίας, το μοναστήρι, πλήρωνε το δάσκαλο της Αρτοπούλας κάθε χρόνο με 12 χρυσές τούρκικες λίρες, 12 οκάδες αλατισμένο τυρί και 6 οκάδες λιωμένο βούτυρο. Μοίραζε επίσης 400-500 οκάδες καλαμπόκι σε φτωχές οικογένειες των γύρω χωριών.

Πρώτος ηγούμενος ήταν ο Γουρνάρης από το Ασπροχώρι και έπειτα ο Παρθένιος από τους Παπαδάτες, ο Χρυσόστομος από τα Μηλιανά και  τελευταίος ο  Παπαθανάσης από το Ζωτικό.  (Σπ. Μουσελίμη. Η Λάκκα του Μπότσαρη. Γιάννινα 1976, σελ. 66).

Το 1918 τοποτηρητής του μοναστηριού ήταν ο Οικονόμου Αθανάσιος και επόπτης ο ιερέας του διπλανού χωριού, της Γράσδανης.

Στις αρχές του 1950 έμενε στο μοναστήρι δόκιμη καλόγρια, η Κωνσταντίνα Παπαγεωργίου, η οποία μετά πήγε στην Ιερά Μονή Διχουνίου και το 1955 μετατέθηκε στη Μονή Τσούκας. (Π. Τζιόβα, ό.π. σελ. 141).

«Για λίγον καιρό (1960) έμενε στο μοναστήρι καλόγρια η Κωστούλα από τις Μπαουσιούς» (Σπ. Μουσελίμης, ό.π. σελ. 66).

 «Την ημέρα που γιόρταζε το Μοναστήρι έστρωναν οι καλόγεροι τραπέζι για όλους. Έτρωγε και γλένταγε ο κόσμος και πήγαινε το τουφεκίδι, άλλο πράμα. Έρχονταν και κανένας πραματευτής με καμιά παραμάνα, κανένα σπάγκο, ράμματα, ψίχα λουλάκι και κάτι τέτοια. Αγόραζαν τα παιδάκια καμιά φογέρα ή καμιά σιουρίχτρα και έπαιζαν. Έπαιρναν και κανένα ζαχαράτο για να φάνε.

Οι μεγάλοι έπιναν ρακί, τσίπουρο, κούμαρο ή δαμάσκηνο. Έρχονταν και καμιά ζυγιά όργανα και χόρευαν δυο και τρεις μέρες.

Πολλοί το ’καναν τάμα και έζωναν την εκκλησία της Παναγίας με μια ή τρεις γύρες αγνό κερί…» (Ν. Λιόλιου. Τι είδα και τι άκουσα στο χωριό μου. Αθήνα 1983, σελ. 228).

 Το μοναστήρι γνώρισε κατά καιρούς την αδιαφορία των υπευθύνων, τις καταστροφικές επισκευές των μη ειδικών, τη λεηλασία των αρχαιοκάπηλων και την ανασκαφή της αυλής από τους αναζητητές του «κρυμμένου θησαυρού». 

 Σήμερα βλέπουμε μια προσπάθεια αποκατάστασης του ναού και αναστήλωσης των κελιών του μοναστηριού, που γίνεται με τη συνεργασία και τη βοήθεια των αρμόδιων υπηρεσιών και των ειδικών, αλλά με τη δύσκολη οικονομική συγκυρία που περνάμε φαίνεται ότι θα περάσουν αρκετά χρόνια για να δούμε το τελικό αποτέλεσμα που όλοι επιθυ-μούμε.

›

ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΕΙΣΑΧΘΕΝΤΕΣ ΑΡΤΟΠΟΥΛΙΩΤΕΣ ΣΤΑ ΑΕΙ ΚΑΙ ΤΕΙ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αρτοπούλας Ιωαννίνων συγχαίρει όλες και όλους τους εισακτέους στα ΑΕΙ και ΤΕΙ της χώρας, που είδαν τις προσπάθειες και τους κόπους τους να δικαιώνονται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Με την επιτυχία τους τίμησαν τον προσωπικό τους αγώνα, την οικογένειά τους, το χωριό μας. Μπράβο στους μαθητές αλλά και στους καθηγητές και στους γονείς για τη συμμετοχή τους στην προσπάθεια των παιδιών.

Αγαπητά μας παιδιά,

Συνεχίστε με ακόμη περισσότερο ζήλο την προσπάθεια για να πετύχετε τους στόχους σας στο όμορφο ταξίδι των ακαδημαϊκών σας σπουδών δημιουργώντας νέες και ελπιδοφόρες προοπτικές για το μέλλον της περιοχής μας.

Να γνωρίζετε ότι όλοι μας αισθανόμαστε ιδιαίτερη χαρά που σας βλέπουμε να προοδεύετε και να ανεβαίνετε με επιτυχία τα σκαλιά των πνευματικών αξιών αλλά και των εκπαιδευτικών βαθμίδων.

Σας ευχόμαστε, καλή επιτυχία στις σπουδές σας στα ΑΕΙ και ΤΕΙ, να πετύχετε τους στόχους σας και να εκπληρώσετε τις επιθυμίες σας, ώστε μελλοντικά να γίνετε πραγματικά χρήσιμοι πολίτες για την κοινωνία.

Θέλουμε όμως να στείλουμε και ένα μήνυμα και προς τους υποψήφιους που δεν κατάφεραν φέτος να πετύχουν το στόχο τους και να τους υπενθυμίσουμε, ότι η προσπάθεια και ο αγώνας δεν σταματούν στην πρώτη δυσκολία. Τους περιμένει και δεύτερη προσπάθεια αλλά και πολλές άλλες επαγγελματικές ευκαιρίες τις οποίες μπορούν να αξιοποιήσουν για να κάνουν πραγματικότητα τα όνειρά τους.

Τους ευχόμαστε καλή επιτυχία στους επόμενους στόχους τους και να θυμούνται, ότι η καταξίωση δεν κατακτάται μόνον με τις σπουδές αλλά και μέσα από τις καθημερινές μάχες της ζωής.

ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ "ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2011"

         Άρχισαν στις 16 Αυγούστου 2011 οι καλοκαιρινές πολιτιστικές εκδηλώσεις του Πολιτιστικού Συλλόγου Αρτοπούλας "ΑΡΤΟΠΟΥΛΙΩΤΙΚΑ 2011".

          Στις 16 Αυγούστου έγιναν τα εγκαίνια της έκθεσης ασπρόμαυρης φωτογραφίας και ζωγραφικής, ξυλοψηφιδοζωγραφικής και γλυπτικής στην αίθουσα του δημοτικού σχολείου Αρτοπούλας. 

          Στην έκθεση πήραν μέρος οι καλλιτέχνες της Αρτοπούλας: 1) Κωνσταντίνος Ν. Λιόλιος (Κώτσιο-Νικόλας) με έργα ξυλοψηφιδοζωγραφικής,

 2) ο Ηλίας Σπ. Παπαδόπουλος (Λίας του Σπύρο Λία) με έργα ξυλογλυπτικής,

3)  ο Γεώργιος Παπαδόπουλος, (Γιώργο Βαγγελη - Λίας) με έργα ζωγραφικής,

        και 4) ο Νικόλαος Κ. Λιόλιος, Πρόεδρος του Συλλόγου, με έργα ζωγραφικής.

            Οι ασπρόμαυρες παλιές φωτογραφίες που δείχνουν την καθημερινή ζωή της δεκαετίας του 1960 κίνησαν την περιέργεια πολλών επισκεπτών και ήταν η αφορμή να θυμηθούν ιστορίες και να σχολιάσουν γεγονότα που έζησαν ή άκουσαν.

     Στις 17 Αυγούστου 2011 έγινε ποδοσφαιρικός αγώνας μεταξύ των ομάδων "Κεραυνός" και "Ατρόμητος". Το γήπεδο "Τούλα" παραχωρήθηκε από τη συγχωριανή μας και μέλος του Συλλόγου, Ζαχάρω Παπαδοπούλου, τα δοκάρια στήθηκαν από τον Πολιτιστικό Σύλλογο και οι θεατές ήρθαν με ΙΧ, και τρακτέρ.

      Διαιτητής ο Γ. Γραμματέας του Συλλόγου, Γεώργιος Δημ. Παπαδόπουλος, παλιός ποδοσφαιριστής.

        Πριν αρχίσει ο αγώνας έβγαλαν μια αναμνηστική φωτογραφία.

      Ο αγώνας έληξε με 15-10 υπέρ του "ΚΕΡΑΥΝΟΥ".

    Την άλλη μέρα 18 Αυγούστου 2011 πραγματοποιήθηκε προσκυνηματική εκδρομή στην Παναγία Σουμελά.

       Στη συνέχεια πήγαμε στη Βεργίνα όπου, ο  Καπαγιάννης Δημήτριος, ιστορικός και διπλωματούχος ξεναγός, με παραστατικότητα μας έκανε μια ιστορική αναδρομή και μας εξήγησε με κάθε λεπτομέρεια όλα όσα υπάρχουν στο μουσείο.

      Το μεσημέρι οι 60 εκδρομείς πήγαν στο άλσος του Αγίου Νικολάου, στη Νάουσα, όπου γεύτηκαν την παραδοσιακή κουζίνα και απόλαυσαν το θαυμάσιο τοπίο. Οι ντόπιοι πλανόδιοι οργανοπαίκτες δεν έχασαν την ευκαιρία και μας πλησίασαν στα τραπέζια. Άλλο που δε θέλαμε!

   Το βράδυ γυρίσαμε στο χωριό μας πιο πλούσιοι σε γνώσεις και γεμάτοι εντυπώσεις.

    Στις 20 Αυγούστου 2011, ημέρα Σάββατο, πραγματοποιήθηκε η ΧΩΡΙΑΝΙΚΗ μας βραδιά.

    Ο επαγγελματίς μάγειρας και κοσμήτορας του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου, από το πρωί πήγε για ψώνια με τον πρόεδρο και είχε όλο το βάρος της ετοιμασίας του φαγητού που περιλάμβανε μπουτάκια κοτόπουλου με πατάτες και πιλάφι και ασφαλώς σαλάτες και παραδοσιακές πίτες, τηγανίτες και γλυκά που ετοίμασαν και έφεραν οι γυναίκες του χωριού.

         Αρκετές κυρίες με τα κορίτσια του χωριού και τα αγόρια βοηθούσαν  στην προετοιμασία και στο σερβίρισμα κάτω από την επίβλεψη του μάγειρα.

        Οι νέοι πήγαιναν τα πιάτα στα τραπέζια, που είχαν στρώσει από το απόγευμα, με την καθοδήγηση του Αντιπροέδρου, Ανδρέα Κ. Λιόλιου και του Γ. Γραμματέα, Γιώργου Δημ. Παπαδόπουλου.

      Το ίδιο βράδυ ο Πολιτιστικός και Εξωραϊστικός Σύλλογος Αρτοπούλας ο "Αγιος Κοσμάς", βράβευσε τον επιτυχημένο επιχειρηματία, συγχωριανό μας, Βασίλειο Λ. Γκιόκα, για τη μακρόχρονη, ανιδιοτελή και αθόρυβη προσφορά του στο Σύλλογο και το χωριό μας και ο πρόεδρος του παρέδωσε τιμητική πλακέτα.

              Στη συνέχεια στήθηκε τρικούβερτο γλέντι με χορό μέχρι το πρωί.

      Την Κυριακή 21 Αυγούστου 2011 στις 11.00΄ το πρωί,  πραγματοποιήθηκε η Γενική Συνέλευση των μελών του Συλλόγου και για πρώτη φορά ύστερα από πρόταση του προέδρου και έγκριση της ολομέλειας έλαβαν θέση στο προεδρείο και συντόνισαν τις εργασίες νέοι του χωριού μας, ο Κωνσταντίνος Ανδ. Λιόλιος, φοιτητής του Φιλολογικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και ο, Δημήτριος Τάσσης, φοιτητής του Παιδαγωγικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.

      Το βράδυ έγινε προβολή κινηματογραφικής ταινίας και ακολούθησε γλέντι με την ορχήστρα νέων του χωριού μας, του Λευτέρη Πανταζή, του Αντώνη Παπαδόπουλου κ. ά..

       Στις 23 Αυγούστου 2011 οι νέοι του χωριού και μέλη του Συλλόγου μας στόλισαν τον Ιερό Ναό του Αγίου Κοσμά.

Στις 20.00΄άρχισε ο πανηγυρικός εσπερινός και έγινε η αρτοκλασία

Στη συνέχεια έγινε η λιτάνευση της Ιεράς Εικόνας του Αγίου Κοσμά

και ακολούθησε γλέντι με χορό ελεύθερο που κράτησε μέχρι τις 5 το πρωί.

        Στις 24 Αυγούστου 2011 έγινε πανηγυρική Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό του Αγίου Κοσμά και αρτοκλασία.

       Το βράδυ, το συγκρότημα του Γιώργου Βρακά, πλαισιώθηκε και με την Παγώνα Αθανασίου και το Γιώργο Τζίμα.

       Ο πρόεδρος του Συλλόγου μετά το καλωσόρισμα ευχήθηκε σε όλους, ο Άγιος Κοσμάς, να μας ευλογεί και να μας χαρίζει υγεία, χαρά, ευτυχία και ό,τι καλύτερο και αφού τόνισε ότι ο χορός είναι ελεύθερος, κάλεσε τα Διοικητικά Συμβούλια της Αδελφότητας και του Πολιτιστικού Συλλόγου, την Τοπική Πρόεδρο και τα μέλη της Εκκλησιαστικής Επιτροπής να σηκωθούν στο χορό και έδωσε τη σειρά στον πρόεδρο της Αδελφότητας κ. Νίκο Γκιόκα, για να χορέψει το Τραγούδι του Αγίου Κοσμά, που τους θαυμάσιους στίχους έγραψε ο Γ. Γραμματέας του Συλλόγου μας, Γεώργιος Παπαδόπουλος.

        Ο Γιώργος Βρακάς, φίλος του χωριού μας εδώ και 30 και πλέον  χρόνια άρχισε να παίζει με το μαγικό του κλαρίνο και ο Γιάννης Παππάς, μαζί με το Δημοσθένη Φουσέκη τραγούδησαν και με τους παρακάτω στίχους μας συγκίνησαν όλους:

Ελάτε φίλοι, χωριανοί,

για να πάμε στο «Θρονί».

Με τραγούδια, με χαρά,

πάμε στον Πατρο - Κοσμά.

Ελάτε να τιμήσουμε

και να προσκυνήσουμε,

τον Κοσμά τον Αιτωλό,

στην Πλατεία στο χωριό.

Ν’ ανάψουμε ένα κερί,

να μας δώσει την ευχή.

Την υγειά μας να ’χουμε,

κακό να μην πάθουμε.

Και να στήσουμε χορό

στην Πλατεία στο χωριό

και πιασμένοι χέρι – χέρι,

μέχρι τ’ άλλο μεσημέρι.

Και του χρόνου πάλι εδώ,

στον Κοσμά τον Αιτωλό.

Η ευχή να φέρει τύχη

και κανένας να μη λείπει.

       Τα 650 περιπου άτομα που βρέθηκαν στο πανηγύρι αυτό το βράδυ θα θυμούνται για πολλά χρόνια το τρικούβερτο γλέντι που έγινε. Ο χορός δεν σταμάτησε καθόλου μέχρι τις 6 το πρωί και οι καλλιτέχνες μουσικοί κατέβαιναν συχνά από το πατάρι και χόρευαν με τους ενθουσιώδεις χορευτές.

         Την κάλυψη του θαυμάσιου αυτού πανηγυριού ανέλαβε η Διεύθυνση του ΗΠΕΙΡΟΣ TV1 και του ΡΑΔΙΟ ΗΠΕΙΡΟΣ. Η "ΡΑΔΙΟ ΠΑΡΕΑ ΤΩΝ ΣΕΛΛΩΝ", με Πρόεδρο τον "Πρόκα" και αρκετά μέλη μεταξύ των οποίων και οι γνωστοί,  "Πινελάς", "Σαράντα ένας", "Μάγειρας", φορώντας τις μπλούζες τους με το λογότυπο του Συλλόγου τους κάθισαν σε ένα μεγάλο τραπέζι και χαίρονταν που τους τίμησε απόψε και ο Διευθυντής του ΗΠΕΙΡΟΣ TV1.

 και ο κ. Κώστας Γεωργούλας, ο αγαπημένος φίλος των Αρτοπουλιωτών, 

αρκετές φορές άφηνε την κάμερα και πιανόταν στο χορό με κέφι.

        Το γλέντι κράτησε μέχρι το πρωί που χόρεψαν το "Πώς στουμπίζουν το πιπέρι" και ο Χάρης με τον Λόρεντς έβαλαν σε τάξη με το "λουρί" πολλούς απείθαρχους.

       Και τελείωσαν με το τραγούδι "Ήρθε καιρός να φύγουμε". Πιάστηκαν χέρι χέρι όλοι οι μερακλήδες και άφού έφεραν ένα γύρο στην πλατεία  και τελείωσε το τραγούδι χειροκρότησαν και φεύγοντας  ευχήθηκαν και του Χρόνου.

       Αμ δε! Πετάχτηκαν μερικοί και είπαν στο Χρήστο Παππά να τραγουδήσει και το τραγούδι του Πατρο Κοσμά, με το οποίο άρχισε ο χορός.

          Και του Χρόνου χωριανοί να είμαστε όλοι καλά και να πανηγυρίσουμε με το ίδιο κέφι.